Đạo diễn Huỳnh Bá Phúc: “Giữ chất riêng để mỗi thước phim đều có linh hồn”

Trong dòng chảy không ngừng của Điện ảnh – Truyền hình khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, đạo diễn Huỳnh Bá Phúc (sinh năm 1979, công tác tại Báo và Phát thanh – Truyền hình An Giang) là một gương mặt đặc biệt. Không ồn ào, không phô trương, anh bền bỉ tạo nên những tác phẩm đậm hơi thở đời sống, lặng lẽ nhưng sâu sắc, mang theo “chất miền Tây” mộc mạc, hào sảng và đầy nhân văn. 

Sau ¼ thế kỷ tham gia nghề, bộ sưu tập giải thưởng của anh đã nhiều đến mức khó đếm, nhưng điều khiến người xem nhớ nhất vẫn là cảm giác rất thật, rất đời trong từng khuôn hình. Nhân dịp mừng xuân mới, Người làm báo An Giang có cuộc trò chuyện về chuyện đời, chuyện nghề với vị đạo diễn đặc biệt này.

Đạo diễn Huỳnh Bá Phúc tốt nghiệp thủ khoa Khoa Quay phim - Trường Sân khấu Điện ảnh TP. Hồ Chí Minh năm 1999, về làm việc tại Đài Phát thanh – Truyền hình An Giang (trước sáp nhập) đến nay, sau đó tiếp tục hoàn thành lớp Đại học đạo diễn. Thành tích ngoạn mục của anh là đạt đến 20 giải thưởng/năm. Một số giải thưởng nổi bật như: Cánh Diều Vàng - giải đạo diễn xuất sắc (Tôi đi tìm ngọt); Cánh Diều Vàng - giải quay phim xuất sắc (Đời Cò); Huy chương bạc Liên hoan truyền hình toàn quốc; giải thưởng Đạo diễn và Quay phim xuất sắc Hội Điện ảnh TP. Hồ Chí Minh (Len trâu); Giải B, C Báo chí quốc gia; Giải A Liên hoan phim Môi trường toàn quốc (Thuận thiên); Giải nhất Báo chí Đồng bằng sông Cửu Long, Giải đạo diễn xuất sắc cụm thi đua Nam Sông Hậu…

Đạo diễn Huỳnh Bá Phúc nhận giải Cánh Diều Vàng, hạng mục Đạo diễn xuất sắc phim Khoa học.

Phóng viên: Năm 2025 của anh diễn ra như thế nào trên hành trình làm nghề?

Đạo diễn Huỳnh Bá Phúc: Năm 2025 với tôi là một năm “đi chậm lại để đi sâu hơn”. Do đảm nhiệm vai trò đạo diễn phim trường tại đơn vị mới, cùng với bối cảnh sáp nhập khiến các liên hoan, cuộc thi giảm về số lượng, nên tôi hạn chế hơn trong việc đi thực tế và tham gia các sân chơi nghề nghiệp. Tuy nhiên, đây lại là khoảng thời gian giúp tôi tập trung đào sâu chất lượng tác phẩm. Dự án điện ảnh gần nhất là cộng tác cùng đạo diễn Nguyễn Quang Dũng trong phim Đất rừng phương Nam, tôi đảm nhiệm vai trò chọn bối cảnh – một khâu quan trọng góp phần tạo nên không khí và chiều sâu của bộ phim.

Phóng viên: Điều gì là “điểm chạm” khiến anh quyết định bắt tay thực hiện một kịch bản?

Đạo diễn Huỳnh Bá Phúc: Tôi thường làm phim theo phong cách “5 trong 1”: Tự viết kịch bản, đạo diễn, quay phim, dựng phim và chủ động di chuyển. Vì vậy, “điểm chạm” lớn nhất khi chọn đề tài chính là nhân vật. Tôi tìm những con người có nét độc đáo, đời thường nhưng việc làm của họ mang giá trị tích cực cho cộng đồng. 

Các phim tôi làm thường khai thác đời thường, gần gũi, những góc nhỏ trong cuộc sống, đậm chất miền Tây. Do đó, phải tìm ra nét độc lạ để khai thác, việc làm của họ có sức ảnh hưởng gì đó tốt cho cộng đồng hoặc để người khác noi theo. Nhân vật phải chân chất, gần gũi, nói chuyện thật tự nhiên, bởi phim của tôi phần lớn không dùng lời bình, kể chuyện bằng âm thanh đời sống và chính lời của nhân vật.

Phóng viên: Theo anh, một đạo diễn trẻ hiện nay cần trang bị điều gì quan trọng nhất?

Đạo diễn Huỳnh Bá Phúc: Điều mà người đạo diễn cần nhất đó là vốn sống, phải tập quan sát tất cả chi tiết dù nhỏ nhất, để từ đó khai thác hết mọi ngóc ngách của nhân vật cũng như cuộc sống. Ngoài ra, cần phải biết tổng quan như quay phim, dựng phim, viết lời bình, ý tưởng âm nhạc... Đối với người đạo diễn thì hầu như phải toàn năng, hội đủ các tố chất về kỹ thuật lẫn nghệ thuật.

Các giải thưởng đạt được trong Liên hoan truyền hình toàn quốc Công an nhân dân.

Phóng viên: Thông điệp xuyên suốt mà anh muốn gửi gắm qua các tác phẩm của mình là gì?

Đạo diễn Huỳnh Bá Phúc: Các phim của tôi hầu hết làm về góc nhỏ cuộc sống, giản dị, từ những cái bình thường nhưng được khai thác sao cho người xem cảm thấy độc lạ, thú vị. Phim là của đạo diễn, lấy từ chất bản thân tôi, vì vậy tác phẩm lúc nào cũng đậm chất miền Tây, nơi đây có những con người hào  sảng, phóng khoáng và đặc biệt là hài hước. Từ đó thông điệp đều mang nét chung là "chất miền Tây", dù nó ở thể loại khai thác nhân vật hay vùng đất. Đó không chỉ là câu chuyện của từng nhân vật, mà còn là lát cắt văn hóa của cả một vùng quê mà tôi gắn bó.

Phóng viên: Anh có thể chia sẻ những dự định trong năm 2026?

Đạo diễn Huỳnh Bá Phúc: Thông thường các tác phẩm tôi dự thi hầu hết đều đạt giải, vì những đứa con tinh thần này đã được chỉn chu, hoàn thiện trong thời gian dài mới tham dự. Có tác phẩm tôi theo đuổi suốt 2–3 năm như Len trâu, có tác phẩm tôi sống cùng nhân vật nhiều ngày như Người thầy. Khi thấy tác phẩm đủ độ chín, tôi mới cho ra đời. Phục vụ công chúng trước, rồi mới lựa chọn tham dự những cuộc thi phù hợp. Nhờ vậy, có phim đạt đến 5–6 giải ở các sân chơi khác nhau.

Trong năm 2025, tôi đạt 3 giải với 3 tác phẩm (“5 điều Bác dạy”, “Mũi Cà Mau - vùng đất thiêng nơi cuối trời Tổ quốc” và “Xoáy”). Năm 2026, tôi sẽ tiếp tục dự án làm về “Lún lên”, đó là tình trạng ngập úng đô thị của vùng đất Đồng bằng sông Cửu Long, đề tài đã có quá trình thu thập tư liệu và thực hiện từ 2 năm qua, với mong muốn mang đến một góc nhìn thời sự, giàu tính nhân văn cho khán giả.